De internationale muilkorving van de onafhankelijke pers

Polen en Hongarije zijn drastisch gezakt op de lijst van de Free Press Index. Is de vrije pers in Oost-Europese landen nog te redden? En hoe vrij is de pers in Nederland eigenlijk?
Leestijd 1 minuut — Di 21 september 2021
Op losse schroeven

De vrije pers in verschillende EU-landen is in gevaar. Een nieuwe mediawet, die het einde van de onafhankelijke pers in Polen zou betekenen, dreigt aan de horizon. De wet kan het einde betekenen voor de tv-zender TVN, de laatst overgebleven regeringskritische zender. Het Poolse Lagerhuis, waar de rechts-nationalistische partij PiS de meerderheid vormt, gaat opnieuw over de wet stemmen. Mogelijkerwijs kunnen zij een eerdere beslissing van de Senaat verwerpen en de controversiële mediawet invoeren. Ook de situatie in Hongarije is verontrustend. Langzaam maar zeker zijn kranten en nieuwszenders in handen gekomen van vertrouwelingen van president Viktor Orbán, waardoor de onafhankelijkheid van de journalistiek verder wordt beknot en momenteel regeringsgezinde media de scepter zwaaien.

De situatie in Polen en Hongarije is een goede gelegeheid om ook naar ons eigen land te kijken. Nederland is namelijk voor de derde keer op rij gezakt op de lijst van de Free Press Index. We staan nu op de vijfde positie, achter Noorwegen, Finland, Denemarken en Zweden. Het is belangrijk om alert te blijven. Vooral vrouwelijke journalisten en journalisten met een andere nationaliteit zijn vaak het mikpunt van (online) bedreigingen. Daarnaast recentelijk de bekende misdaadverslaggever Peter R. de Vries op brute wijze vermoord, terwijl andere journalisten soms zelf bescherming nodig hebben. Populistische politici schilderen steeds openlijker de media als ‘’vijand van het volk’’. Daarnaast was daar het opschorten van enkele Wob-verzoeken (wet openbaarheid bestuur) over de aanpak van de coronacrisis waar het ministerie van volksgezondheid, welzijn en sport op 'geen tijd' voor zou hebben. En dat terwijl het controleren van de macht in tijden van crisis juist nodig is.

Onafhankelijke pers en de journalisten die daarin opereren zijn de waakhond van de democratie. Wanneer doen ze goed hun werk en wanneer niet? Politiek filosoof Dr. Remko van Broekhoven en hoofdredacteur van de Groene Amsterdammer Xandra Schutte gaan hierover in gesprek en merken op dat in de huidige journalistiek entertainment vaker de boventoon voert, dan kritisch reflecteren. Geen goede ontwikkeling dus...Bekijk de opname hier terug.